Bedig

Dizonet e oa an Naonediz. 5 pal en ur c'hrogad, hag an holl anezho evit ar re velen : biskoazh kemend-all ! Paotred Reims o deus tarzhet diouzhtu goude 7 munutenn : Gousse a lakae unan e-barzh hag 8 munutenn da c'houde e oa tro ar ramz Bagayoko gant ur pezh-mell taol-penn. En ur c'hard-eurvezh e oa echu ar c'hrogad.

N'o deus ket bet paotred Reims an disterañ degouezh a-hed ar c'hrogad ha Gousse a lakae an 3e pal just goude an ehan war un tenn-kastiz. D'ar 55vet munutenn e lakae ar 4e, eñ ivez gant ur brav a daol gant e benn.

Birvilh a oa er stad. Un hola spontus zo bet hed-a-hed an dek munutenn diwezhañ ha Bagayoko a lake an hini diwezhañ d'an 90vet munutenn.

Ur vravig a nozvezh er Beaujoire evit 27.000 den memes tra ! Ret e vo diwall avat, n'eo nemet ar penn-kentañ. Skipailh Reims a oa gwall wan evel ma vijent bet 9 war an dachenn nemetken. Re wir eo ez eus bet bec'h etre int hag o renerien er sizhunvezhioù tremenet abalamour d'un afer adgoproù, ur sapre ambiañs...

Ar Ganaried o deus tennet ur pezh-mell taol atav met da ziwall zo, ne vint ket ar re nemeto (skipailhoù Montpellier, Amiens pe Sedan a vo ivez) ha n'eus nemet 3 flas evit adpignat.

Setu aze graet an taol : paket eo bet Alexandre Vinoukourov abalamour d'an doping. Hag an holl da gouezhañ war e chouk.

Yann seller an Dro da gentañ. Ar memes re a lavare 2 zevezh zo : "Pegen kalonek eo Vino, hemañ zo prop da nebeutañ" (e-keñver paotr ar chupenn velen, Michael Rasmussen) o doa disoñjet e oa disfiz bras war ar reder deuet eus ar C'hazakstan e-penn kentañ an dro abalamour d'e zarempredoù gant ar mezeg Ferrari (ur briz mezeg en deus gwerzhet louzoù dopiñ d'an holl). Met 'fin, ar re sot gant an Dro o doa c'hoant da grediñ en ur reder a zo brav da welet hag a zo imor ennañ.

Ar gwashañ a zo gant ar re zo e penn ar skipialhoù gall, a gav din. Kavet o deus perak eo renket fall o rederien (gall ebet e-touez an 30 re gentañ !) : int zo prop hag ar re all (dreist-holl pa zeuont eus pell) a zo dopet ! Biskoazh kemend-all...Marc Madiot, e penn La française des jeux da skouer : "Un dra da lavaret nemetken : Vino er-maez !". Souezhus a-berzh un den a zo anavezet evit bezañ karget un tamm mat pa oa-eñ reder...

Startoc'h e vefe sevel ar goulennoù mat evel-just. Evel ma lavare Luc Le Blanc er sizhun dremenet e vije frouezhus en em soñjal war stummadur ar re yaouank, penaos e vez sachet re warno pa n'int ket 18 vloaz ha re vras o c'halon da c'houde...

Yahoo ! en doa bet e damm berzh e 1994 p'en doa ijinet ur porched nevez, warnañ keleier ha servijoù.
Abaoe avat eo bet tapet gant tarzhadenn klogorenn an internet er bloavezhioù 2000.
Google zo e penn ar jeu bremañ a-drugarez d'ar bruderezh eo deuet a-benn e renerien da lakaat da vezañ spletus.
Keloù mat evit ar brezhoneg atav pa'z eus ur stumm eus Google en hor yezh.

PDK Sina a ya atav war gresk : + 11.5% evit 6 mizvezh kentañ 2006.
Rak se eo aet en tu all da hini Alamagn goude bezañ tapet hini Frañs ha Rouantelezh Breizh-veur e 2005.
Ne chom nemet Japn ha Stadoù Unanet Amerika a zo a-raok.
An dalc'h bremañ eo gouzout pegeit e c'hello ar Sinaed padout er mod-se...

Kib Frañs a oa anavezet evit reiñ an tu d’ar c’hluboù bihan d’ober o stal d’ar « re vras ». Abalamour da reolennoù nevez n’eo ket ken gwir-se ken. Domaj eo evit skipailhoù Plabenneg ha Brest.

Bec’h a oa bet e dibenn ar bloavezh tremenet etre ar c’hluboù a-vicher hag ar re n’int ket. « Doujañs ouzh an amatourien » a oa bet skrivet gant ar c’hluboù bihan ouzh chupenn o c’hoarierien. Eus peseurt dispriz a oa kaoz aze ? Ar reolennoù nevez bet tapet gant pennoù ar vell-droad a oa penn-kaoz eus ar reuz bet savet e Breizh dreist-holl. En a-raok, pa veze daou rummad a ziforc’h etre daou glub da vare tennadeg Kib Frañs e veze sikouret an hini bihan dre ma oa sur da zegemer an hini bras ha pa vefe tennet anv ar c’hlub bras da gentañ. Da skouer, ur c’hlub a zo gant ar championad « National » (pe trede rummad ma karit) enebet ouzh ur bare a zo gant ar rummad 1añ a yae an tu-kreñv gantañ. Ur sapre sikour e oa evit ar re vihan koulz evit an ambiañs hag an arc’hant. Ar reolennoù nevez a zo bet savet diwar « liveoù » hiviziken (kampionad « National » hag an eil Rummad a zo gant ar memes live da skouer, memes tra evit ar CFA hag ar CFA 2) ha n’eo ket « rummadoù » ken. Luzietoc’h an traoù evit ar suportourien hag aesetoc’h ar jeu evit ar c’hluboù bras. Kalz nebeutoc’h a vlaz a zo gant Kib Frañs diwar neuze pa’z eus nebeutco’h a souezhadennoù…

AR BLABENNEGIZ KASET DA AMIENS…

Da geñver ar 16vet gourfenn e oa skipailh Plabenneg « Meudig » ar Gib. Al Leoniz a zo gant ar CFA 2 da lavaret eo ar 5vet Rummad. Warlene e vijent bet sur pe hogozik da zegemer ur c’hlub all : na peseurt bec’h a vefe bet e stad Kervegen, nag ur chañs evit c’hoarierien n’int ket a-vicher da zerc’hel eñvorennoù evit o buhez a-bezh ! Ya met dipitet an dud pa oa bet lavaret dezho ez afent ouzh ur c’hlub a eil Rummad (ul live ouzhpenn dezho hepken !), hag unan eus ar re wellañ war ar marc’had : Amiens e Picardie ! 7 eurvezh gant ar bus…Klaoustre ne vefe ket bet trec’h 3-0 ar re a-vicher ma vefe bet ar c’hrogad e Breizh. « Kontant eo ma c’hoarierien o vezañ c’hoariet en ur stad ken brav memes tra…» eme v/Bernard Maligorn, gourdroner skipailh Plabenneg. Ur stad brav ken ez eo brav met hanter-c’houlo rak n’eo ket steredennoù a oa erru e Picardie : studieren e skol-veur Brest a ya d’ober un hanter eus skipailh Plabenneg, n’int ket ken sachus ha c’hoarierien skipailh Lyon pe Marsilia…Divlaz an traoù evit tud ar vro enta.

HA DIGEMPOUEZ AN DERBY BREIZHAT !

Chañsusoc’h eo bet skipailh Brest pa’z eo aet ar maout gantañ ouzh Ajaccioù met tapet e vo evel skipailh Plabenneg evit an dro o tont memes tra. E stad ar Beaujoire e vo an derby Breizhat da geñver an 8vet gourfenn. Daoust ma n’eus ket bet a zerby Naoned-Brest abaoe 1991, ne vo ket 40.000 den evit mont da welet ur skipailh a zo gant ar championad National…Kouslkoude ma vefe bet eus ar reolennoù kozh c’hoazh e vefe bet ar c’hrogad e stad Francis Le Ble : kazi-sur e vefe bet leun ar stad a 20.000 den eno pa c’hortoz ar Vrestiz un darvoud er mod-se abaoe 15 vloaz bremañ ! Ur chañsig a vefe bet gant c’hoarierien Albert Rust d’ar c’houlz-se hag ur wech c’hoazh ur sapre digoll evit ur c’hlub a glask sevel e gein abaoe ar freuz-stal bet c’hoarvezet e 1989. Keit ha ma vo kendalc’het gant pennoù-bras ar vell-droad da wareziñ ar c’hluboù bras ha dre se da reiñ an tu-kreñv d’an arc’hant e vo kollet un tamm mat eus spered ar Gib…

VR

Ar rugby XV hag ar rugby XIII a zo anavezet mat. N’eo ket ken brudet ar rugby VII avat. E-keit ma oa skipailhoù Pariz ha Biarritz o c’hoari da-geñver gourfenn kampionad ar rugby XV Disadorn tremenet e oa skiplaihoù gwellañ ar bed ar rugby 7 e Frañs. Berroc’h pad ar c’hrogad ganto (14 munutenn hepken) met ken bras an dachenn bepred. Rak se e vez muioc’h a boentoù gant ar rugby 7 ha dreist-holl ez a kalz muioc’h ar vell d’ur c’hoarier d’egile eget gant ar rugby 15. Buhezekoc’h an traoù en ur mod : « Ne gav ket din ez eus ur sport all er bed a zegas kement a virvilh d’an dud » eme Gary Pearse, gourdroner skipailh Aostralia. Pennoù-bras ar rugby a stourm a-benn ma vo degemeret evel ur c’hoari olimpek met evit-se e vefe ret lemel ur sport all da vare Pekin 2008…Ne vo ket aes ha pa rafe berzh en holl vroioù ma c’hoarier rugby 15. E Frañs ne zechas ket kement-se a dud evit poent (25.000 c’hoarier e-keñver 300.000 evit ar rugby 15) met kreskiñ a ra. E Breizh e weler dija krogadoù gant an daou glub pennañ : ar SNUC (Naoned) hag ar RCV (Gwened).

Etre skipailhoù Stad Brest 29 ha War-raok Gwengamp ne c’heller ket komz eus karantez…Jeu a zo etre an daou anezho abaoe ar bloavezhioù 90 pa chom war spered suportourien Brest penaos ne oa ket bet gwall sklaer perzh an hini a oa war an dro Prezidant Kevre Frañs ar vell-droad ha prezidant istorel skipailh Gwengamp e diskar klub pennañ Penn-ar-Bed. Abaoe eo distro Noel ar Graet da benn War-raok Gwengamp hag ur skipalih brav en deus savet a-benn ar c’hampionad o tont. Suarez (Amiens) ha Watier (Caen) a zo deuet da greñvaat an tu a-raok, Ecker a zo deuet eus Marsilia evit an a-dreñv ha 5 c’hoarier bet en Oriant zo bet tutet ivez (Diop, Martini, al Lann ha Racon). Unan eus skipailhoù gwellañ e tlefe bezañ hini Gwengamp. « Kontant-kenañ on goude ar c’hrogadoù a-vignoniezh » eme o gourdroner, Yvon Pouligwenn. Hemañ bet c’hoarier e Brest er bloavezhioù 80 en do da dalañ ouzh ar Benn-ar-Bediz bepred, bet savet ur skipailh a-feson ganto ivez. Evel en daou vloavezh tremenet ez eus bet divizet gant Philippe Goursat, manager ar skipailh, kas ur pezh-mell taol-skubell e-touez ar c’hoarierien. 9 anezho o deus kavet fred en ur c’hlub all, 8 ouzhpenn a zo echu o c’hevrat ha tutet ez eus bet 17 c’hoarier nevez ! War a seblant eo deuet a-benn o gourdroner Albert Rust da sevel ur brav a skipailh diwar se pa’z int bet trec’h war 2 glub eus ar rummad kentañ (Sochaux ha Naoned) hag a-rampo int bet gant hini Bourdel. Evit skoazellañ eil paler gwellañ kampionad warlene (Malm) ez eus erru araogerien a-dalvoudegezh : Salifou (Alamagn), Verschave (14 pal gant Nîmes warlene) ha Libaeuf (ar Mañs). Klaoustre e vo bec’h etre Brest ha Gwengamp evit mont gant ar rummad kentañ er bloaz-mañ : emgav d’ar 14 a viz Here e Brest evit o derby kentañ !

Digresk a vefe bet gant an dilabour e Frañs er miz tremenet. Keloù mat. Souezhusoc’h eo klevet ez eus dilabour e bed ar sport a vicher avat. Soñjal a reer bepred er c’hoarierien vrudet a c’hounez milionoù bep bloaz. Koulskoude, e bed ar vell-droad dreist-holl ez eus muioc’h-mui a dud na vezont ket o huñvreal bemdez. Evel-just eo kalz diaesoc’h bezañ dilabour goude bezañ bet paeet diouzh ar SMIC en ul labouradeg. Mat eo gouzout koulskoude eo yaouankoc’h-yaouankañ ar c’hoarierien dilabour. 15 vloaz zo e oa 28 vloaz o oad keitad. Er bloaz-mañ eo tro 23 bloaz. Talvezout a ra n’o deus ket bet tro da c’hounez kalz a arc’hant hag alies-kaer n’o dez ket kement-se a stummadur war dachennoù all eget ar sport…Teñval o dazont enta. En holl ez eus 120 c’hoarier melldroad a-vicher n’o deus ket kavet ur c’hlub hervez Unvaniezh Vroadel ar Vell-droaderien A-vicher. Kement ha warlene. Anvioù brudet a zo evel Diomede (bet gounezet kib ar bed gantañ e 1998), Alicarte pe Rouvière (bet e Montpellier). Ar pezh zo ne chomer ket dilabour gwall bell er bed-mañ. Daou dra zo kaoz. Da gentañ, goude un nebeud mizioù hep c’hoari eo echu an afer : ne vo ket a zistro ken. Da eil, souezusat tra e vez kalz aesoc’h d’ar c’hoarierien bet chomet a-gostez kavout ur c’hlub goude ar merkato da lavaret bremañ. Petra zo kaoz ? Ur c’hoarier hepken a c’hell bezañ tapet gant pep klub goude ar merkato nemet…dilabour e vefe : d’ar c’houlz-se, ne gont ket. Seul aesoc’h ha se d’ar re dilabour kavout ur c’hlub. Hervez an UVVA eo adalek ar 1añ a viz Gwengolo betek ar 15 a viz Here e vo kavet fred gant lod eus ar 120 c’hoarier. Da c’houde avat e vo start war lasoù ar re n’o do kavet klub ebet…

Sell’ta ! Ur sport bennak a vefe ur skipailh breizhat dezhañ evit mont da gevezhiñ ouzh broioù all ? Eus peseurt sport zo kaoz ? Mell-droad, rugby, marc’h-houarn ? N’eo ket. Lesanv nevez skipailh basket Brest an hini eo ! Hag ez eo gwir eo deuet a-benn paotred An « Etendard » d’ober ar pezh na oa ket bet graet gant skipailh breizhat ebet betek-henn : mont gant ar Pro A. Ur sapre pennad-hent zo bet kaset ganto e gwirionez. E 1952 e oa bet savet ar c’hlub hag istor an Etendard eo istor ar familh Tangi en ur mod. Gant Jo, (an tad), Yann-Baol (ar mab henañ) ha Youenn (an eil mab) eo bet kaset ar c’hlub war-raok gant an Dangied e-pad 48 vloaz ! Un eil den a zo bet a-bouez en afer-mañ : Yves Marie Verove, gourdroner abaoe 10 vloaz. E zaou vab a zo er c’hlub ivez : Franck (penn-manager) ha Jimmy (c’hoarier). Un istor familh adarre ! A-drugarez dezho eo aet ar c’hlub betek penn ar basket e Frañs kement ha ken bihan ma n’o doa ket bet kement-se a boan warlene : kroget gant ar bloavezh dre 17 trec’h da heul… Er bloaz-mañ avat e vo un afer all. 3 amerikan zo erru, en o zouez Jones bet gant Erminig Naoned (21 poent lakaet well-wazh gantañ e pep krogad warlene). Bailey eus Nancy zo degouezhet ivez. Evit poent, n’ez a ket fall ganto. Trec’h int bet war skipailh Cholet (103-98) met da vat e vo gouezet penaos emañ kont gant ar c’hrogad ofisiel kentañ : ouzh skipailh ar Mañs d’ar 5 a viz Here.

Rangers pe Celtic ? Celtic pe Rangers ? Abaoe 20 vloaz , n’eus ket kalz a souezhadennoù e bro-Skos : gant unan eus daou glub Glasgow ez a ar maout e Scottish Premier League. Randonus an traoù. Na petra a c’hoarzvez er bloaz-mañ enta ? Goude 7 krogad ne weler hini ebet anezho e penn ar jeu nemet ur c’hlub eus Edimbourg eo. Klub ar brotestanted eus kêrbenn bro-Skos en deus gounezet kement krogad zo bet ! Koulskoude ez eus pell zo bremañ ne oa aet tra ebet gant Heart of Midlothian. E 1960 e oant bet kampion evit ar wezh diwezhañ… Ya met cheñchet penn d’ar vazh abaoe un nebeud mizioù. Vladimir Romanov zo degouezhet en ur ginnig postañ arc’hant « fresk » er c’hlub. Kenderv Abaramovitch an hini e vefe d’ho soñj ? N’emaoc’h ket pell diouti. Hennezh zo o tont eus Lituania met c’hoant en deus ober e vrud dre ar vell-droad evel ma ra e geneil e Londrez gant klub Chelsea. Prenet un toullad c’hoarierien gantañ ha lakaet George Burley e penn ar skipailh. Hemañ a oa bet gourdroner bloavezh 2001 e bro-Saoz ha dont a ra brav gant e skipailh : 19 pal e-barzh abaoe deroù ar c’hampionad. Ha setu int gant 5 poent lañs war ar Celtic hag 8 war ar Rangers…Gant ma pado !

Ne oa ket ret bezañ gortozet gwall bell Disul evit gouzout gant piv a yafe ar maout etre c’hoarieriern rugby ar SNUC hag re ar SNR. Splann e c’hoarie kalz gwelloc’h paotred SNUC eget an Nazeriz. Hag ar poentoù da vont da heul : 18-6 d’an ehan ! Ur souezhadenn vat evit an Naonediz nevez erru e « Fédérale 1 » er bloaz-mañ ha ganto c’hoarieren yaouank (3 anezho n’int ket 20 vloaz c’hoazh). Bec’h a vez etre an daou skipailh met ar wezh-mañ eo bet dereat an dud : 3 c’hartenn velen hepken zo aet gant an tredeog. Rak n’eo ket gaou lavaret e vanke d’an 2 skipailh c’hoari an eil ouzh egile. Etre 2001 ha 2004 e oa bet derbyoù e-leizh etre an 2 glub gwellañ a zo e Breizh. An Naonediz a oa chomet don war o spered penaos e oa bet paotred ar SNR o tapout ar maout diganto d’an 18 a viz Ebrel 2004. E Stad Marcel Saupin e oa. Eus ar rummad « Fédérale 3 » e oa pignet an Nazeriz e 2001. 3 bloavezh war-lerc’h e oa e Naoned o doa tapet o bilhed evit mont gant ar Fede 1 hag ar paourkaezh Naonediz da chom gant kluboù ar Fede 2…Er bloaz-mañ emaint asambles adarre. Ha ret e vo d’an Nazeriz gortoz ar c’hrogad-distro d’ar 4 a viz Kerzu evit adsevel o c’hein rak trec’het-mik int bet e Naoned : 31-17.

18vet triatlon ar Baol-Skoubleg en deus graet berzh-spontus. Muioc’h a dud eget ar pezh a c’hell bezañ e n’eus forzh peseurt stad e Breizh o deus arvestet ouzh un abadenn a zo padet 2 eur…evit ar re wellañ. Soñjit’ta : 1,5 km war neuial, 40 km war varc’h-houarn ha 10 km war dreid. Ar re gentañ ne oa ket berr o alan ouzhpenn ! Penaos’ta e reont ? Bemdez e vez an driatletourien o pleustriñ war 2 eus an 3 sport-mañ. Nebeud-tre anezho a vez a-vicher e Frañs met ar sport-mañ a zesach muioc’h-mui a dud abalamour da 2 zarvoud. Da gentañ a-drugarez d’ar c’hoarioù olimpek ma’z eo degemeret ar sport-mañ abaoe 2000. Desachet ar goulou warni. Da eil eo aet skipailh Frañs kalzik war-raok. Ar maout a oa aet gant Frederig Delaubre hag an eil plas gant Sedrig Fleureton da vare kampionad Europa e Lausanne er bloaz-mañ. Rak se e oa tud er Baol evit gwelet an driatletourien hag int-i a oa niverus-tre ivez : tost 3.000 anezho war an dibenn-sizhun a-bezh. Abaoe ar 15 a viz Eost e oa leun-chouk an enskrivadurioù. Ret e oa bet da Lug Chatellier hag e skipailh aozañ bezañ nac’het un toulladig tud zoken. Hag ar Vreizhiz en afer-mañ ? N.Landon a oa aet da 5vet, A.Beyer da 6vet ha J-M Roue da 10vet.

Bloavezh kentañ ar Pro Tour eo. Erru prantad ar bilañs evit kampionad redadegoù meur ar marc’houarniezh. E-lec’h Kib ar bed ar rederien war varc’h-houarn e oa bet lakaet gant pennoù-bras Unvaniezh ar Marc’houarniezh Etrebroadel. Petra zo kaoz ? Gounit ar gib a oa tu d’ober dre gemer perzh er redadegoù klasel hepken da lavaret eo ar redadegoù un devezh-pad. Talvoudegezh ebet d’an hini a yafe ar maout gantañ e unan eus hentadoù an dro Frañs da skouer. Direizh a-walc’h e oa evit gouzout piv a vefe reder ar bloavezh. Gant ar Pro Tour e talvez kement an daou seurt redadegoù. Rak se n’eus den na glemm goude titl Di Luca rak hemañ en deus gounezet kement a boentoù er redadegoù un devezh-pad hag er re dre hentadoù. Un eil splet a zo d’ar Pro Tour. Pa’z eo degemeret ur skipailh da vont ganti e penn-kentañ ar bloavezh eo ret dezhañ mont da gement redadeg a zo. Dre ma ya 27 redadeg d’ober ar Pro Tour eo ret d’ar c’hluboù kinnig o chañs d’ar re yaouank, mod all e vefe skuizh pennoù-bras ar skipailhoù. Er mod-se eo aet ar maout gant ar breizhad Mevel (e-pad ar Giro). Liv fall zo war ar Pro Tour koulskoude. N’eo ket pouezus a-walc’h evit desachañ rederien bennañ ar sport. Amstrong, Ulrich pe Basso ne oa nemet un dra war o spered : bezañ trec’h war an dro Frañs, ar peurrest avat…Se zo kaoz n’int ket bet gwelet a-hed ar Pro-Tour hag ar renkadur-mañ da vezañ gwanaet war an dro…Pegeit e pado ar Pro Tour enta pa c’hwit war e bal pennañ : ar rederien wellañ o vont gant ar redadegoù pouezusañ ?

Trec’h e oa bet Disul tounetaerien an US Konk-Kerne war govien ar Menez (Zinzag-Lokrist) : 2-0. 16 vloaz ne oa ket aet ar maout gant ar Benn-ar-Bediz war douaroù o amezien eus ar Mor-Bihan. Kadarnaet o flas kentañ e kampionad ar CFA2 pa oant a-rampo gant an USM. Goude 9 c’hrogad n’int ket bet trec’het c’hoazh ha n’o deus paket nemet 2 bal. Adpignat ha kuitaat ar 5vet rummad zo war o soñj bremañ. Re wir eo e oa erru tristik stad an traoù gant skipailh Konk-Kerne. Goude bezañ bet ingal gant an trede rummad abaoe 1971 e oa bet an diskar : distro er Rummad a Enor e 1995. Er bloaz-mañ ez eus ul lañs nevez ganto. Erru ur gourdroner nevez : Mikael Jarnigon bet o kas skipailh Pondi e CFA e-pad 18 vloaz. C’hoarierien skiant prenet ganto zo bet plijet gant raktres an USK : Gwilhom Mulak (bet e Pondi gant Jarnigon a-raok mont gant Wasquehal ha Guegnon en eil rummad), Nikolaz Kloareg ha Loig Druon (o daou bet gant FC an Oriant betek ar rummad kentañ),. Ar re-mañ o deus kreñvaet ur skipailh a oa ennañ un toullad Brestiz ennañ dija (Lerand, Boulic, Louvet, Treger) ken ma’z eo deuet ar frazenn-mañ gant Yvon Hochet, gourdroner an USM, goude ar c’hrogad : « Ur skipailh solud ken ez eo solud eo an USK. Bamet on bet… ». Piljout a rafe da c’hoarierien an USK teurel o rouedoù e kib Frañs ivez. Warlene e oant bet lostek un tamm p’o doa kollet ouzh an DC Karaez d’an trede tro hepken… D’an 19 a viz Du e vint ouzh Plabenneg evit ar 7vet tro. Un amprouadenn eus ar c’hentañ p’emañ ar Blabennegiz da eil er c’hampionad…a-dreñv d’an USK evel-just !

Setu aze : kroget eo gant eil prantad an tuta c’hoarierien nevez evit eil lodenn kampionad ar vell-droad. E gwirionez e talvezo ar c’hevratoù nevez adalek ar 1añ a viz Genver hepken met ar sinadurioù kentañ a zo graet dija. Gant ar Ganaried eo aet an hini kentañ. Pell zo dija e veze klevet anv anezhañ e gwirionez met graet eo ar wezh-mañ : Dennis Oliech a c’hoario e Naoned ! Hemañ a zo 20 vloaz hepken met ur sapre araoger eo dija. 5 pal en deus lakaet e-barzh gant skipailh Kenya a c’hoari ennañ abaoe 3 bloaz. Un tamm mat a baotr anezhañ bepred : 1m88 ha 80 kg. Ur gwir sikour e tlefe bezañ evit ar FCN pa oa an Naonediz ar 15vet tagerien er c’hampionad a-raok o c’hrogad ouzh skipailh Strasbourg (4-3). Amzer a vo gantañ evit ober e doull : ur gevrat 4 bloaz hanter en deus sinet. A-benn derby Breizh d’ar 4 a viz Genver e tlefe kregiñ ganti. Skipailh Roazhon just a-walc’h a c’hellfe koll Frei a vez klevet muioc’h-mui e anv eus kostez Dortmund. Ur Roazhonad all zo aet atav : Barru a c’hoario e Gwened. E kreiz e tlefe c’hoari, ar pezh a raio vad d’ar VOC a zo bet trec’het div wezh da heul hag a weler mat e vank tud dezhañ evit mirout ar vell. E Brest eo un araoger a dlefe degouezhout : Serge N'Gal pe Bertin Tomou. Da vezañ kendalc’het…

N’eo ket ofisiel c’hoazh met graet eo he soñj ganti. Goude 3 bloavezh ehan a gave da lod ez aent d’ober ul leve ez eo distro Martina Hingis. An hini yaouankañ e oa bet o vont da benn ar renkadur WTA (16 vloaz ha 6 miz hepken !) met ret e oa dezhi bezañ chomet a-sav gwall yaouank ivez. Nag a zipit e-touez ar re sot gant an tennis pa zeue ganti ur c’hoari eus ar re finañ. Siwazh e oa re greñv ar boan a save en he zreid abaoe 4 bloaz dija pa zivizas paouez ganti e miz Mae 2002. Klemm zo bet savet ouzh ar stal a bourchase he botoù (hag ur marc’had zo bet etrezo kuit d’ober brud fall pelloc’h) met ne vern an traoù-se : echu e oa ganti. Evel lod eus he c’heneilezed n’he doa ket bet tro da gas he buhez krennardez ha poent e oa stagañ ganti, 22 vloaz anezhi. Aet d’ober traoù all ha gant ar marc’hegerezh dreist-holl met e gwirionez ne c’helle ket moustrañ war he c’hoant ken : mont da c’hoari ouzh ar Rusianezed pe Mauresmo, Clijsters, Henin hag en em gavout gant ar c’hoarezed Wiliams adarre. Un taol-distro kentañ he doa graet er bloaz-mañ, e miz C’hwevrer. Skarzhet e oa bet, prop ha kempenn avat. Un tamm a zipit gant he c’homzoù zoken : « Ret e vo sevel ur c’hampionad evit ar re en-tu all da 24 bloaz a oar ober estreget skeiñ didro ha mat pell zo ! ». « Ar c’hoarierezed basket » he defe graet eus he c’henseurtezed zoken…Ar wirionez a oa ret dezhi talañ outi avat : n’he doa ket labouret a-walc’h ha cheñchet kalz an traoù gant tennis ar merc’hed en ur ober 3 bloaz. Abaoe emañ o pleustriñ ken-ha-ken e Wollereau (Suis), en ur greizenn dindan he mamm. Ur wild card zo bet roet dezhi evit mont gant Open Aostralia e miz Genver. Emichañs eviti e raio kerkoulz ha Monica Selles. Distro e oa houmañ e 1995 goude un ehan 2 vloaz ha titl Aostralia ganti ur bloavezh war-lerc’h. Jennifer Capriati a oa deuet brav an traoù ganti goude 3 bloavezh troc’h : da benn ar renkadur e oa aet e 2001. Moarvat e chom don war he spered ivez penaos ez eus lod all o deus klasket distreiñ ha skoet hebiou. Björn Borg a oa bet gwall druezus an traoù gantañ e 1991 da skouer met kement a loc’h a zo er Suisez ma c’heller bezañ sur ne vo ket pladet er mod-se…

Jean-Pierre Papin o sellet ouzh skipailh ar Milan AC en tribunelloù peogwir emañ Van Basten, Rijkaard ha Savisevic o c’hoari dija. Pegen pell e seblant bezañ ! N’eus nemet 10 vloaz zo kouslkoude e oa bet skubet ar reolennoù a vire ouzh ar c’hluboù da lakaat a-gevret muioc’h eget 3 estrañjour war an dachenn. D’ar 15 a viz Kerzu 1995 e oa bet tapet un diviz a-bouez gant barnerien Europa : lakaat da dalvezout evit ar sport ar pezh a oa ur frankiz evit bed an ekonomiezh da lavaret eo ar frankiz evit al labourerien da vont ha da zont en Europa (gant ma vezont Europiz). Un taol-kurun e gwirionez. Pennoù ar c’hluboù bras a ran van hiziv ez a mat an traoù ha koulskoude… E penn kampionad bro-Saoz emañ Chelsea, Bayern München e penn hini Alamagn ha Lyon gant 12 poent lañs war eil klub Frañs goude 18 krogad. Peseurt perzh zo boutin dezho ? Budjed brasañ o c’hampionad a zo dezho.
Rak piv zo gounit en afer-mañ ? Ar c’hluboù pinvidik-mor nemetken ha ne baouezont ket da sachañ warni evit ledanaat ar « frankiz » tapet e 1995. E 2002 e oa bet kaset un afer all ganto dirak Kuzul-Stad bro-C’hall hag astennet reolenn Bosman d’ar broioù a zo dezho un emglev-kenlabour gant Unvaniezh Europa da lavaret eo…ur 80 bro bennak ! Pelloc’h c’hoazh : aesoc’h-aesañ e vez roet ar vroadelezh d’ar Vraziliz gant Spagn pe Portugal, d’an Afrikaned gant Frañs pe d’an Arc’hantiniz gant Italia ha n’eo ket evit aesaat an traoù d’ar paour-kaezh tud reuzeudik o stad : da Ronaldo pe Roberto Carlos eo evit aesaat e jeu d’ar Real Madrid leun e chakodoù a arc’hant hag a c’hoarierien nann-Europat. Pa weler skipailh Arsenal savet hep ma vefe saoz ebet ennañ (c’hoarvezet e miz C’hwevrer er bloaz-mañ) pe pa gonter 11 c’hoarier eus Aod-an-Olifant evit ober skipailh Beveren (Belgia) ez eus un dra bennak a zo cheñchet abaoe barnadenn Bosman…

Izel e oa an traoù gant skipailh Gwengamp miz zo, d’ar 25 a viz Du. En o izelañ zoken goude bezañ bet trec’het ur wezh ouzhpenn (ar 7vet hini) e stad ar Roudouroù. Al Lavaliz, lakaet diaes evelto betek-henn, o doa plantet 2 bal dezho ha sec’h an traoù gant araogourien Gwengamp. E foñs an toull e oa ar c’hoarierien hag o gourdroner, Alain Ravera, da gentañ-holl. « Brezelourien hon eus ezhomm… » emezañ gant dipit o welet e skipailh da eil-diwezhañ. Aet e oa kuit spered dispar ar c’hlub, an hini bihanañ en Europa bet er rummad kentañ. Arc’hant a oa bet foranet (15 milion e vudjed er bloaz-mañ), 36 c’hoarier a oa erru en ur ober 4 bloaz… ha 42 anezho aet kuit e-keit-se. Diazez ebet ken. Adkavet o ene ganto e miz Kerzu avat. Er c’hampionad eo aet ar maout ganto 2 wezh da heul ouzh skipailhoù paket berr egisto : Clermont (3-1) ha Sete (2-1). Ha setu aze ar c’hlub en-tu all da dakad ruz ar renkadur : da 17vet emaint a-raok troc’h Nedeleg ha buan e c’hellfe treiñ an traoù war an tu mat pa n’o deus nemet 6 poent dale war skipailh Caen, erru d’ar 6vet plas. Eil keloù mat d’an 20 a viz Kerzu : an trec’h ouzh skipailh Caen just a-walc’h. Hag ur prof Nedeleg brav eo an trec’h-mañ (2-0) e kib ar C’hevre pa zeu brav an traoù gant an Normandiz. Dreist-holl e talvez un tamm mat a arc’hant evit ar c’hluboù a yelo gant ar c’hardgourfennoù (500.000 euro). Peadra da duta c’hoarierien nevez e-pad ar merkato ? « Re a cheñchamantoù zo bet graet c’hoazh » eme ar Prezidant Noel Graet, « re a fazioù… ». Netra gwiroc’h eo stabilded en deus ezhomm ar skipailh, dreist-holl a-raok krogadoù a-bouez miz Genver : d’an 3, ouzh skipailh Istres (18vet) ha d’an 10 evit an derby ouzh skipailh an Oriant.

Taol-kurun penn-kentañ ar bloavezh. Hervez ar gazetenn « Le Parisien » e vefe un dle 16 M euro war Football Klub Naoned. Souezhusoc’h c’hoazh ne vefe nemet 100.000 en o c’hef ! Petra zo gwir, petra zo faoz ? Keleier pe binim ? Hevez Rudi Roussillon, anezhañ prezidant ar FCN, e vefe « un dagadenn eus an diavaez evit lakaat ac’hanomp diaes ». Ne weler ket gwall vat piv en defe aozet an dagadenn-mañ ha piv a vefe gounit en afer…Koulskoude ez eus da gaout un tamm disfiz diouzh ar pezh a zo kaset gant tud ar Parizian. Dindan evezh emañ kontoù an holl gluboù. Bep bloaz e vez kontrolet pep tra gant Renerezh Vroadel Kontroll ar Merañ hag hi da lavaret e « oa bet gounid ar FCN e 2005 ha kemend-all a dlefe bezañ e 2006 ». Ya met…Eus tu Prezidant ar FCN n’eo ket tre ar memes diskan dija. « Ur rakbudjed dezhañ un toull 1 million euro am eus savet evit ar bloaz-mañ ». Gounid pe toull 1 milion neuze ? Gant 6vet budjed ar c’hampionad er bloaz-mañ (46 million euro) ez eo tamm pe damm ar memes arc’hant a zo ganto ha warlene. Er bloaz-trement just a-walc’h e oa erru da 17vet ar c’hlub, ar pezh a zo kalz dindan ar palioù bet lakaet. Moarvat e oa bet kollet arc’hant en un tu bennak neuze…met n’eo ket se a gont a-benn ar fin. Anat eo n’ez a ket mat ar c’hlub abaoe bloavezhioù ha war meur a boent. Gwall ger ez eus bet paeet c’hoarierien zo e-pad ar 4 bloaz tremenet : 120.000 euro bep miz gant Oliver Quint, 80.000 gant Da Rocha…Eus kostez an tuta ez a fall an traoù abaoe pell ivez. Abaoe 2 vloaz n’eus nemet ur c’hoarier nevez en deus kavet e blas : Signorino, an 8 all avat…Ha kenderc’hel a ra. Dennis Oliech bet erru evit ar merkato a zo gloazet dija…hep bezañ c’hoariet. Un dra en e c’hlin sañset. Ha n’eus ket bet kontrolloù gant staff ar vedisined a-raok lakaat anezhañ da sinañ ? Warlene e oa bet ar memes tra gant Guillaume Norbert, erru da vare ar merkato ivez. Un dra bennak poanius a oa en e c’hlin ivez met tapet e oa bet. 2 grogad war-lerc’h e oa operet. Abaoe n’en deus ket c’hoariet. Ma n’eus ket a freuz-stal da vat e-keñver ar c’hontoù ez eus liv ur freuz-stal dre skeud war ar FCN memes tra…

Biskoazh ne oa bet kemend a dud e stad ar Rabin. Evit 32vet gourfenn kib Frañs e oa muioc’h eget 8000 den bet o welet ar c’hrogad etre ar FCL (an Oriant) hag ar VOC (Gwened). Daoust d’an amzer yen-ki e oa difloupet tud ar vro met tud o skerb Stad Roazhon pe FC Naoned a zo bet gwelet ivez evit derby ar Mor-Bihan. Dibaset e oa tud an aozañ un tamm : tro 20 munutenn e oa ret gortoz evit mont tre er stad abalamour da reolennoù surentez c’hwezet betek re. Ne vern : avel Kib Frañs en deus c’hwezhet war Gwened ! Tud an Oriant n’int ket bet lakaet gwall ziaes gant o amezeien : un tamm mat barrekoc’h e oant. Un nebeud suspens a oa bet memes tra pa oa bet lakaet rampo-ha-rampo an 2 skipialh goude pal Coquerel (46vet munutenn). Kalon en doa roet d’e skipailh en-dro pa gave d’an holl e oa graet o lasoù gant ar Wenediz goude pal Marchal just a-raok an ehan. Pennoù ar FCL o deus graet un taol-kaer avat dre lakaat Guel da sinañ e-pad ar merkato. Gant skipailh broadel Aodoù-an-Olifant e c’hoari hemañ ha pa’z eo deuet tre goude pal ar VOC en deus lakaet an tu-kreñv da vont gant ar FCL. Eñ ha Karim Ziani, ken dillo ha bepred, o deus stabilizet ar jeu. N’o deus graet nemet pouezañ kreñvoc’h-kreñvañ war difennerien ar VOC ken m’o deus pleget daoust da Revel a rae burzhudoù er palioù. Met Kristof ar Rouz en deus diheñchet ar vell en e rouedoù goude un tenn-korn kaset gant Stefan Pedron (67vet). C’hoarierien ar VOC hep Yann-Vari Eveno ne oant ket prim a-walc’h evit lakaat diaes ar Verluzed e dibenn ar c’hrogad. Er 16vet gourfenn e vo degemeret skipailh Lille gant tud ar FCL, Amiens gant ar Vrestiz, Lens gant ar Roazhoniz hag ar Witregiz a zegemero skipailh Caen. An Naonediz a c’hoario eus o zu e Koad Gwilhom (CFA).

Gant ar Gemperiz eo aet lodenn gentañ derby Breizh ar Pro B. N’eo ket ken souezhus-se pa ouezer pegen brav eo deuet an traoù ganto abaoe penn-kentañ ar c'hampionad : da 4e emaint goude an trec’h-mañ. Koulskoude e oant gant ur frapad diaesoc’h abaoe dibenn miz Du. 2 wezh e oant bet trec’h hepken en ur ober tost 6 sizhuvezh. Diwar goust an Naonediz o deus adsavet o c’hein avat. Hep re a boan eo bet pa n’eus bet lañs gant c’hoarierien an Erminig nemet en eil kardamzer. Start eo an traoù gant ar re-mañ, dreist-holl abaoe m’eo gloazet Mikale Haye (glin). Muioc’h eget 2000 den zo bet o skoazell ar Gemperiz e-pad an derby hag a-drugarez dezho ivez emañ tud an UJAP tost da skipailh Orleans adarre : 2 boent hepken a-raok ar 1añ plas ! Eus tu an Erminig e vo ret diwall p’emañ skipailh Antibes hag e blas diwezhañ da 3 foent hepken. Eil lodenn an derby : d’an 3 a viz Mae, e kêr Duged Breizh.

Echu eo gant prantad kentañ 3de rummad ar rugby war-bouez ur c’hrogad ha sklaer eo an traoù evit an daou glub breizhat. An Nazeriz (SNR) a yelo gant ar play-off pa vo an Naonediz gant ar play-down. Cheñchet eo penn d’ar vazh goude o derby e dibenn miz Eost pa oa aet ar maout gant tud ar SNUC. Gwall zipitus e oa skipailh ar SNR d’ar c’houlz-se ha souezhus e oa an Naonediz a oa o paouez pignat. Ya met abaoe…Dre 2 wech hepken eo aet ar maout gant paotred ar SNUC en ur ober 5 miz. An Nazeriz eus o zu n’o deus kollet nemet 3 c’hrogad abaoe. Bravoc’h c’hoazh : ar re nemeto int bet o vezañ trec’h war skipailh gwellañ ar c’hampionad, Massy. Petra a vo dazont an daou glub eus Liger-Atlantel ? Ur c’hrogad a chomo da gas d’an 19 a viz C’hwevrer evit echuiñ ganti ha da c’houde….1 mizvezh c’hoazh a-raok adstagañ ganti ! Droch a-walc’h eo penaos eo aozet kampionad amatour ar rugby. 6 bagad a zo d’ar Federal 1 (al Liger-Atlanteliz a zo en trede hini). Ar 4 re wellañ eus pep bagad a yelo gant ar Play-off evit lakaat ar 24 c’hlub gwellañ da genstrivañ evit pignat er Pro D2. Ar 4 re fallañ a yelo gant ar play-down evit saveteiñ o afer er Federal. Start e vo an traoù evit an Naonediz avat : 12 klub a ziskenno ha pa seller a-dost pep bagad, n’eus nemet 5 klub o deus nebeutoc’h a boentoù eget ar SNUC...

Echu e oa ar merkato d’an 31 a viz Genver. Evit kluboù Breizh n’int ket plaset gwall vat er bloaz-mañ (war-bouez an Oriant) ez eus bet klasket difallañ o zu-gwan : lakaat muioc’h a balioù. An holl gluboù o deus desachet c’hoarierien nevez hag en holl anezho ez eo war an tu-araok ez eus bet lakaet pouez enta. E Naoned eo erru Olliech e deroù ar merkato ha Rossi (FC Bale, Suis), o daou araogourien. Eus tu an a-dreñv ez eo aet daou c’hoarier Su-Amerikan kuit n’o doa ket prouet gwall dra : Caceres ha Viveros (torret e gevrat). E Roazhon eo distro Olivier Sorlin eus Monako. Bet e oa eno evit c’hoari dindan Deschamps hag eñ aet kuit ne gave ket e blas ken. An holl o deus soñj avat pegen pouezus e oa bet Sorlin warlene evit reiñ ar volotenn da Frei : ur c’heloù mat eo evit ar Roazhoniz en defe sinet evit 3 bloaz hanter neuze. Un difenner zo erru ivez, Mensah e anv. Gant Chievo Verone (Italia) e c’hoarie betek-henn. Skipailh an Oriant a zeu brav an traoù gantañ er bloaz-mañ (3e) ha 30 pal o deus lakaet dija. N’eus forzh, Kristian Gourkuf a blij ar c’hoari brav dezhañ ha lakaet en deus 2 c’hoarier donezonet da zont. N’Guema (Roazhon) ha Danic (Troyes) zo bet prestet betek dibenn ar bloaz. An hini kentañ zo « donezonet eus tu an teknik » eme Laszlo Bölöni ha Danic en doa graet ur bloavezh dispar e Grenoble warlene. Guel zo erru ivez evit stabilaat kreiz ar skipailh hag adc’hounit ur plas e skipailh Aod-an-Olifant. Skipailh Gwengamp n’en deus lakaet nemet 17 pal er bloaz-mañ. Se zo kaoz ez eus erru 2 araoger danvez enno. Kader a zeu eus Sochaux ha sinet ur gevrat 2 vloaz hanter gantañ. Caggiano a zeu eus an Independante (Arc’hantina) diwar kuzul Nestor Fabri. E Brest evit echuiñ ganti, e kendalc’her d’ober ar gannadenn vras. 3 c’hoarier zo aet : Adnane (prestet da Chatellerault), Popovic (distro da Yougoslavia goude 6 miz e Breizh…) ha Gallon (Ferrol, eil rummad Spagn). 3 all zo erru avat ! 2 araoger : Tomou ha N’Gal hag un den e-kreiz : Pape Sarr (bet c’hoariet e-pad pell e Lens). Gant ma vo klevet aliesoc’h « E-baaaaaaarzh ! » war tachennoù Breizh…

Nicolas Escude en doa bet ur bloavezh 2004 start pa oa chomet strobet e skoaz (so Ya diwezhañ). E yaouaer avat a oa en e vravañ er bloavezh-se met…war ur sport all : ar vell-droad. Julien en doa gounezet kampionad an Izelvroioù gant an Ajax Amsterdam. Ne oa nemet 25 bloaz hag un difenner war an eskell danvez ennañ. Bet stummet e Cannes evel un bern re all (Zizane, Micoud, Viera…) en doa dibabet mont gant Stad Roazhon e 1999. Pevar bloavezh e oa chomet e Breizh ha ken brav e teue an traoù gantañ ma oa bet dibabet evit c’hoari e skipailh Frañs « ar re danvez enno ». Anv a oa anezhañ evit ar skipailh A zoken. Lod a gave dezho en doa graet ur fazi avat pa oa aet da Amsterdam e 2003 : mont da vro-Saoz pe da Italia a oa ar c’hiz. Disoñjet e vefe gant ar re e penn skipailh Frañs en ur c’hampionad a eil renk. Evit lod eo bet gwir rak daoust ma’z eus plas war eskell difenn Frañs, ne vo ket e Kib ar Bed en Alamagn. Met nag un huñvre e oa mont da c’hoari e klub Johan Cruyff ! Ar gall kentañ bet o c’hoari eno e oa ouzhpenn. Dindan Roenald Koeman e oa bet betek kardgourfenn Kevre ar gampioned (trec’het gant ar Milan AC). Evel evit e vreur avat e voe du e vloavezh 2005. Cheñchet penn d’ar skipailh ha Julien o c’hoari nebeutoc’h-nebeutañ. Se zo kaoz en doa goulennet mont da lec’h all da vare ar merkato diwezhañ. Gant FC Sevilla emañ bremañ (6vet el Liga) hag emichañs e vo 2006 bloavezh an distro evit ar vreudeur Escude.

13 embregerezh a yae d’ober « Produet e Breizh » pa c’hanas ar gevredigezh e 1995. Da vare e emvod-meur diwezhañ en Oriant d’ar 17 a viz C’hwevrer e oa laouen ar prezidant Xavier Leclerq oc’h embann e oa 175 ezel bremañ.

Diwar enkadenn an embregerezhioù gounezvouedel e oa bet savet Produet e Breizh (PeB). E Penn-ar-Bed e oa al lodenn vrasañ eus hec’h izili. Bremañ avat e fell da pennoù ar gevredigezh cheñch ar skeudenn gentañ-mañ. Ha deuet eo ganto : ar gennadoù all (gourmarc’hadoù, treuzdougen…) a dalvez muioc’h eget un hanter eus obererezh hollek PeB ha ma chom Penn-ar-Bed an departamant dileurietañ, n’emañ ket ar muiañ-niver eno ken. Heverk-tre eo gwelet eus pelec’h eo an 19 ezel nevez bet degemeret er bloaz-mañ : Il-ha-Gwilen a zeu da eil just goude Penn-ar-Bed ha pouez Liger-Atlantel a zo o kreskiñ ivez. Arouezius eo emezeladur stalioù Auchan 44 hag an embregerzh LU da skouer.

Diorren e reter ar vro

E-pad emvod-meur an Oriant, n’eus bet kaoz nemet eus Breizh 5 departamant « evel-just », eme Xavier Leclerq hag an dud d’ober kentel da pennoù F3 bet eno evit ober un tamm brudañ evit Breizh 4 hepken ! Anat eo d’ar pennoù-embregerzhioù-mañ a implij en-tu all da 100.000 goprad eo o interest labourat war 5 departamant…enno 4.000.000 a vevezerien. Se zo kaoz e vo graet 2 frapad bruderezh stank e Roazhon hag e Naoned en distro-skol da zont. Unan eus linennoù trammgarr Naoned a vo livet diouzh karta grafek PeB hag ur bus a vo graet dezhañ kemend-all e Roazhon. 6 sizhunvezh pad e vo lakaet skritelloù bras (4 metrad dre 3) e div gerbenn Breizh.

Hag ar yezh ?

Betek-henn e chome dister plas ar brezhoneg ganto. Dipitus dreist-holl pa ouezer e venn da bennoù PeB tapout ur skeudenn « sevenadureloc’h » hag e loc’h o obererezhioù diwar tem an identelezh. « Ma n’ez a ket an traoù en-dro e Normandi ken brav hag e Breizh, n’eo ket souezhus : liamm ar yezh a vank dezho. Implijont anezhi enta ! » eme Jorj Premel Cabic, bet e burev ar gevredigezh.Cheñch e tlefe an traoù tamm-ha-tamm. Da gentañ e vo embannet roll programmoù « Gouel Erwan » en div yezh ganto ha n’eo ket diwar gementadoù bihan : tost 2.000.000 plegfollenn a vo skignet brezhoneg warno ! Lec’hienn nevez PeB a dlefe mont war an divyezhekaat ivez. Ul logo nevez gouestlet d’ar produioù krouiñ ha sevenadurel a dlefe bezañ savet ur stumm e brezhoneg pe divyezhek dezhañ. Kalonekaus eo gwelet 175 embregerezh pennañ Breizh a dalvez 15 miliard a euroioù o welet ar brezhoneg evel ur perzh mat ha n’eo ket ur skoilh ken...

Diego Maradona a zoug bri dezhañ zoken. E vennozh en deus roet evit ma yelo niverenn 10 skipailh brodael Arc’hantina gantañ, ur chupenn na oa roet da zen abaoe m’eo aet Diego war e leve…N’eo nemet 18 vloaz met Lionel Messi a chom ur souezh evit an holl ken barrek eo. E-pad krogad kentañ eizhgourfenn Kevre ar gampioned Chelsea-Barcelona (1-2) eo deuet ken brav an traoù gantañ ma’z eo aet Del Horno diwar e dreid. Ur gartenn ruz zo aet gant difenner ar Blues na oa ket evit ober tra a-enep an hini a rae marzh war ar 21 c’hoarier all. Ha kouslkoude e c’hellfe bezañ c’hwitet war bep tra. Ur c’hleñved a oa warnañ pa oa krennard : ne c’helle ket kreskiñ ken. Ne oa nemet 1,11 m dezhañ pa oa 10 vloaz hag 1m43 tri bloavezh war-lerc’h…Hep hormonoù ne vije ket bet brasoc’h eget ur c’horr. Ker e oa al louzoù avat hag e dad da c’houlenn gant meur a glub skoazellañ anezhañ. N’eus bet hini ebet nemet ar Barça evit reiñ harp dezhañ. Un diviz eus ar c’hentañ evit pennoù ar c’hlub katalan : ar c’hoarier yaouankañ eo e istor ar « Blaugrana » bet lakaet ur pal e-barzh gantañ (17 vloaz). Ne c’hellfe ket mont kuit eus Barcelona hiviziken nemet 150 milion euro a vefe kinniget gant ur c’hlub all : ur sammad ken uhel hag evit…Ronaldinho. Re wir eo ez eus bet kollet daou c’hoarier danvez enno gant ar Barça c’hoazh : Francesc 'Cesc' Fábregas (aet da Arsenal) ha Gerard Piqué (Manchester Untied). « La pulga » avat a chomo e Katalonia betek 2014…da nebeutañ.

« Pa vez fall ar skipailh, ne c’heller ket skarzhañ an 11 c’hoarier. Rak se ez eo ar gourdoner a bak, siwazh » eme Claude Bez, prezidant Jirondined Bourdel p’en doa lakaet Aimé Jacquet er-maez e 1989. Amprouet ar reolenn adarre, e Brest ar wezh-mañ. D’ar 6 a viz Meurzh e oa bet skarzhet an hini a oa deuet a-benn da adsevel ur skipailh a-vicher e Penn-ar-Bed : Albert Rust. Abaoe miz Kerzu ne oa aet ar maout gant ar Vrestiz nemet dre 2 wezh : 7 gwezh e oant bet koll ha 4 c’hrogad a-rampo graet ganto. Gwashañ a zo start ober…Gourdoner Grenoble (bet trec’het gant hini Brest d’an 2 a viz Kerzu just a-walc’h !) a zo bet tapet en e lec’h : Thierry Goudet. Ur bilañs etre a zo gant hemañ. Deuet e oa a-benn da lakaat skipailh ar Mañs da vont gant ar rummad 1añ e 2003 met 6 miz war-lerc’h e oa bet lakaet a-gostez abalamour ma oa paket fall e skipailh. E Grenoble en doa graet ur bloavezh dereat warlene (11vet) hag er bloaz-mañ eo sur e skipailh da chom en eil rummad met pell emañ diouzh ar plasoù kentañ a gave da lod e oa tu d’ar C’hrenobliz tizhout. Da welet enta hag-eñ e c’hello diglañvat skipailh Brest. Ar pezh zo sur avat en deus karantez ouzh ar c’hlub. Eno en doa c’hoariet e-kreiz ar bloavezhioù 80 : un triad eus ar c’hentañ en doa savet gant Maurice Bouquet ha Paol ar Gwenn. Chañs vat dezhañ rak start e vo an traoù. Met goude ar cheñchamant gourdroner e vo ret da bennoù ar c’hlub ober o bilañs war o strategiezh dezho. Ma oa bet ezhomm cheñch penn-da-benn ar skipailh 3 bloaz zo evit kuitaat an National, n’eo ket ken sur e oa mat kas ur pezh-mell taol-skubell bep bloaz abaoe. Er bloaz-mañ bepred ez eo un taol hebioù o deus graet. Chalusoc’h a zo c’hoazh evit an dazont. Kozh a-walc’h eo c’hoarierien bennañ ar Stad : 34 bloaz d’ar c’habiten Guegan, kement d’al libero Oliveira, 33 bloaz d’ar goleador Malm…Evit suraat dazont ar c’hlub ha gellet tañva d’ar rummad kentañ adarre, emañ pell Yann diouzh e gazeg atav.

N’eo ket eus mell-droad a vo kaoz amañ. Kluboù mell-droad eil-kêr Liger-Atlantel (tost 70.000 annezad dezhi) a zo en ur satd reuzeudik, pell diouzh ar CFA zoken…Sportoù-bolotenn all a zeu brav e S.Nazer koulskoude : ar volley (SNVA) hag ar rugby (SNR). Tizhet e oa bet an eil rummad gant paotred ar SNVA warlene c’hoazh. « Ar Pro A a zo ret deomp soñjal ennañ bremañ » eme e brezidant Dominig Hamon. Evit poent avat gant 8 c’hoarier a-vicher hag ur budjed a 350.000 euro « e nac’hfen mont gant ar Pro A : n’omp ket diouzh se, met er bloavezhioù da zont… ». Pal ar Prezidant zo bet tizhet er bloaz-mañ bepred : echuiñ lodenn gentañ ar c’hampionad da 6vet ha mont gant ar play-off. Bonus eo ar pezh a c’hoarvez bremañ neuze ! Da eil emaint, da heul ar Goueloù VB a echuo mod pe vod e penn an traoù evit adkavout ar Pro A. Ur brav a grogad a vo etrezo d’an 29 a viz Ebrel bepred : e S.Brieg e oa bet tapet ur sugellad gant an Nazeriz (3-0), klaoustre e fello dezho cheñch penn d’ar vazh e sal Coubertin. Paotred ar rugby eus o zu a zo en trede rummad (F1) met er bloaz-mañ e c’hellfent pignat er Pro D2. Gant ar play-off emaint ivez, da eil ivez met n’eo ket dibosubl dezho pakañ paotred Limoges. D’an 23 a viz Ebrel en em gavo an daou skipailh e Breizh ha penn ar c’hampionad a vo da dapout. Hent ar 1/4 gourfenn a vefe digor dezho : ne chomfe nemet 3 c’hrogad evit bezañ en eil rummad, int ivez.

Gitonioù e-leizh a oa er Beaujoire disadorn : « Trugarez Mika », « Mika, karet out ganeomp », « Dibradenn an niv.1 »… Eya, goude 333 c’hrogad gant an FCN e c’hoarie Mikael Landreau evit ar wezh diwezhañ er Beaujoire. From d’an dud en deus graet e-pad e dro a enor, hag eñ ivez. Soñjit’ta : 2 gib Frañs (1999-2000) zo aet gant paotr Arzhon-Raez, kampion Frañs e oa bet e 2001 ha 9 bloavezh da heul en deus diwallet palioù Naoned…Skeudenn ur prantad aour eo. Ha piv n’en deus ket soñj eus e daolioù-kaerañ ? 31 tenn-kastiz bet harzet gantañ ! Domaj eo ne vije bet ket evit pakañ hini Darcheville war ar marc’had rak e zerbi atlantel diwezhañ e oa da Landreau (trec’het 0-1). Ne ra forzh. Gant e glub nevez (Pariz moarvat) en do tro d’ober ken brav ha marteze pilat rekord Jean-Luc Ettori : 602 grogad er rummad kentañ. En-tu all d’ar from n’eo ket un dra fall ez afe Landreau kuit. Evitañ da gentañ rak dre se e c’hello prouiñ eo estreget diwaller Naoned, ur plas erru re sur evit unan en deus c’hoant da vont pell. Aesoc’h e vo dezhañ mont da ziwaller 1añ skipailh Frañs pa yelo Barthez (36 bloaz) ha Coupet war o leve (34 bloaz). Rak heligentañ a vo etre meur a hini : Landreau (27 bloaz) zo trede diwaller abaoe 5 bloaz met Sebastien Frey (26 bloaz) zo war ar renk ivez. Ken donezonet int met egile zo aet da Italia aboae 5 bloaz (Inter Milan, Parma, Fiorentina) hag evit mont da ziwaller ar re C’hlas ez eo gwelloc’h chom e Frañs…Kêrbenn bro-C’hall a vo gwelloc’h c’hoazh ! Arabat e vo disoñjal Itandje (RC Lens) avat. « Dibradenn an niv.1 » a vo d’an FCN ivez. Ha pa ne vefe gounezet gwenneg ebet war an taol-mañ (ur fazi merañ ouzhpenn war chouk pennoù-bras ar c’hlub…) e tegaso un tamm aer fresk d’ar Joneliere. « Bandennad Mika » he deus graet he reuz er bloavezhioù tremenet. Gwelloc’h e oa bezañ tost da Landreau (Da Rocha, Savinaud…) eget bezañ erru fall gantañ. Pelloc’h c’hoazh eo bet e levezon pa oa eñ kaoz e oa bet skarzhet an daou c’hourdoner diwezhañ : Angel Marcos ha Loig Amis. En ur c’hlub a zo erru 17vet ha 14vet en daou vloaz tremenet eo poent d’ar brezidanted lakaat urzh ha n’eo ket…d’o diwaller eo. Diwar vremañ, ne vo ket digarez dezho ken pa’z eo aet Mika kuit.

Echu eo gant play-down ar Federal 1añ ha kriz an disoc’h evit paotred ar rugby e Naoned. Goude ur bloavezh hepken e 3de rummad kampionad Frañs int bet skarzhet da vare…ar c’hrogad diwezhañ. C’hoarierien Genneviliers a zo bet diouzh o brud e Naoned : dibosupl da vezañ trec’h warno. Warlene e oant bet trec’h e Breizh c’hoazh evit gourfenn ar Federal 2, er bloaz-mañ adarre evit krogad kentañ ar play-down hag evit un trede gwezh eo aet ar maout ganto enta : 6-14 (daou denn-kastiz kaset gant Paotrig evit Naoned). Kostez ar SNUC ez eo ur c’heloù fall ha liv un enkadenn zo warni evel e 1997. Pa gomz lod eus un adlamm diwar ar Fede 2 an abretañ ar gwellañ ez eo splann ne vo na seder na yac’h an traoù. 4 devezh goude taol an Ankoù bet roet gant paotred Genneviliers e oa bet divizet gant prezidant ar SNUC skarzhañ e c’hourdoner, Vincent Denis. Hemañ a oa bet galvet evel ar salver e penn-kentañ ar play-down koulskoude ha gwall sabatuet eo : « 10 vloaz zo emaon er c’hlub : holl skipailhoù ar re yaouank am eus graet war o zro. Da c’houde on bet e penn ar greizenn-stummañ ha bremañ… ». Souezhusoc’h c’hoazh eo klevet Jean-Michel Vuillemin, e brezidant, oc’h embann e c’hellfe mont da c’hourdoner « ma’z eo mat ar raktres din » ! Ne ouezer ket hag adlamm a vo e kêr Duged Breizh a-benn bloaz, bec’h avat…

Echu eo kampionad Frañs ar vell-droad 2005-2006 ha dipitus eo bet evit an daou glub breizhat. Ur bloavezh divlaz evit an Naonediz, ur fin dipitus evit ar Roazhoniz. Mankout a rae un dra bennak d’ar Vretoned er bloaz-mañ, anat eo. Gant ma cheñcho…

Pa seller ouzh ar sifroù e vezer touellet. Muioc’h a boentoù a zo aet gant ar Roazhoniz eget warlene : 59 e-keñver 55. Koulskoude e chomo blaz ar re nebeut ganto pa’z int erru da 7vet nemetken (4e bloaz zo). Dreist-holl ne vo ket tu dezho da dañva da grogadoù kib Europa en-dro. Dipitus-kenañ pa ouezer eo darbet dezho bezañ bet perzhiekaet evit Kevre ar Gampioned ma vefe echu ar c’hampionad 2 sizhunvezh abretoc’h pe kib UEFA…10 munutenn a-raok dibenn ar c’hamponad ! Blev erfin. Penn-kentañ o c’hampionad zo kaoz : 4 c’hrogad kollet diwar 5 ha 17 pal bet tapet, re a boentoù aet diganto…Ne vo ket a-walc’h o 8 krogad gounezet da heul e dibenn ar bloabezh Eus tu kreisteiz Breizh eo bet startoc’h an traoù evit ar suportourien c’hoazh. Goude ur spontus a vloavezh 2004-2005 eo aet 3 foentig ouzhpenn gant ar Ganaried er bloaz-mañ. Adlamm ebet enta met didrabasoc’h an traoù ganto memes tra. N’eo ket bet warno liv an diskenn evel warlene met pebezh randon : un nebeud dezvezhioù hepken gant an 10 re gentañ, ar peurrest eus ar bloavezh etre ar 16 ha ar 14vet plas (o renkadur e dibenn ar bloavezh). Ar prezidant Rudi Roussillon en deus graet e seizh gwellañ evit hejañ e c’hoarierien met imor a vanke dezho. Evit an eil bloavezh da heul emañ ar Roazhinz a-raok an Naonediz.

Kreñvoc’h ar Roazhoniz ?

Arouezel eo bet krogad distro derby Breizh. Bloaz ha daou ugent e oa mestr an Naonediz en o stad met er bloaz-mañ avat eo aet ar maout gant ar Roazhoniz (0-2 evit an 20vet devezh). Kement-se a ziskouez mat penaos eo cheñchet penn d’ar vazh etre an daou glub. Splann an traoù e-keñver ar stummadur da skouer a oa perzh kreñv an Naonediz betek-henn. Rudy Roussillon en deus goulennet ober ur bilañs ur politikerezh stummañ a goust ker met na zegas ket ket kalz a frouezh ken. Skipailh B ar Ganaried a zo 10vet er CFA goude 14 krogad kollet. Diwar se n’eus deuet kazi c’hoarier nevez er skipailh kentañ : Dimitry Payet da skouer en deus c’hoariet 14 munutenn gant ar skipailh A en ur ober…3 c’hrogad. Diwar se ez eus bet divizet gant ar prezidant ar FCN mont da duta c’hoarierien skiant prenet ganto a-benn ar bloaz da zont : Nourdin Boukhari (Ajax Amsterdam), Eric Cubilier (Monaco) hag Alioum Saïdou (Galatasaray). Evit se eo avat eo bet gwerzhet bravig diwezhañ ar c’hlub : Jeremy Toullallann (7,5 milion da Lyon). « Pa vo gwelloc’h ar stummañ e c’hellimp kontañ war an diabarzh adarre met evit poent… » eme Roussillon. Eus tu Roazhon, n’eo ket tre ar memes diskan. Da eil emañ ar skipailh B (e CFA ivez) hag ar skipailh A a zo savet diwar c’hoarierien yaouank stummet er c’hlub : Mbia, Poulpin, Bourillon, Mvuemba ha Gourkuv evel-just. Kement ha ken bihan m’eo skipailh Roazhon an hini yaouankañ eus ar c’hampionad (22 vloaz eo keidenn oad ar c’hoarierien). Siwazh e vo start da bennoù ar c’hlub mirout o ferlezennoù. 6 million a zo bet kollet er bloaz-mañ ha ret e vo lakaat arc’hant fresk da baeañ ur greizenn stummañ a ya da ger ivez. Ha ma ne vefe ket ar bloavezh 2005-2006 hini an tremen met kentoc’h ar sin n’eo ket kluboù Breizh evit c’hoari gant ar re a gont ?

.

Miz Genver 2005 : daou glub er rummad kentañ, ur c’hlub e National, ur c’hlub e CFA, 6 klub e CFA 2. E pelec’h emaomp ? E Korsika ! Pa ouezer ez eus war an enezenn kement a dud hag e Naoned pe div wezh nebeutoc’h eget e Aodoù-an-Arvor, ne c’helled nemet bezañ bamet. Tu fall an traoù avat ez eo al liesseurtegezh-mañ ur gwander ivez. Ur bloavezh hanter war-lerc’h ez eo gwall chalus stad ar vell-droad e Korsika e gwirionez. N’eus klub ebet ken er rummad kentañ, ar GFCO Ajaccio a zo erru da ziwezhañ e National ha ne oa ket a glub e CFA er bloaz-mañ ! Penaos ober evit adsevel o c’hein ? Ret e vefe d’ar c’hluboù en em glevet evit bodañ o arc’hant da gentañ. Warlene e oa ar budjed izelañ eus ar rummad kentañ gant an AC Ajaccio (16 M) hag a bell zoken. En em vodañ a vefe ret ober evit summañ ar re yaouank ivez : ar Gorsikiz yaouank a fello dezho tañva d’ar rummad kentañ a vo ret dezho mont war ar c’hevandir evit mont pelloc’h ganti hiviziken. Ouzhpenn da se e vefe dav dezho…chom sioul ! Warlene e oa bet taolet kunujennoù gouennelour a-enep ar c’hoarierien zu ha se zo kaoz ez eo bet kollet ur c’hoarier talvoudus evel Pascal Chimbonda da skouer (hag hemañ gant skipailh Frañs A bremañ…). Suportourien Bastia a zo aet diwar o zreid er bloavezh-mañ adarre p’o deus aloubet an dachenn evit ur c’hrogad eus ar re bouezusañ ouzh skipailh Caen. Diwar se ez eus bet difennet ouzh ar re e penn ar c’hlub aozañ krogadoù war an enezenn. Emichañs e vo an heligentañ etre Ajaccio ha Bastia un dra vat evit adsachañ mell-droad Korsika a-bezh war-zu ar c’halite adarre ha pa vefent o daou…er rummad daou.

Eya, lennit mat : Reynald ha n’eo ket Raynald. N’eo ket distro Raynald Denoueix da benn FC Naoned ha pa vefe dieub rak nac’het en deus mont gant skipailh Roazhon nevez zo. Reynald Pedros an hini eo. Hemañ zo bet unan eus c’hoarierien wellañ FC Naoned er bloavezhioù 90 : 152 grogad gant ar Ganaried, 22 bal hag un titl a gampion e 1995. Da c’houde e krogas an traoù da dreiñ da fall evitañ. 6 mizvezh e chomas e Marseille ha mont a reas kuit p’en doa lakaet nemet 1 pal. Da Barma ez eas evit c’hoari 4 c’hrogad en ur ober 9 mizvezh. E soñj a reas mont da Napoli neuze ha…3 c’hrogad a reas eno. Da vro-C’hall e tistroas met ne cheñchas netra : 15 krogad e Lyon en ur bloavezh, 3 c’hrogad e Montpellier, 8 krogad e Toloza, 15 e Bastia. En holl, 41 krogad ha 3 fal e-korf 6 vloaz ! Nag un dipit evit ur c'hoarier donezonet bet 25 gwezh gant skipailh Frañs…E kreiz Frañs e voe (Nevers, CFA 2) a-raok ober e soñj distreiñ da Vreizh. Ya, met n’eo ket er c’hlub en deus stummet anezhañ. Er Baol-Skoubleg e vo adalek an distro-skol er….Rummad a Enor. 34 bloaz anezhañ en deus divizet kuitaat bed ar vell-droad a-vicher evit harpañ ur skipailh a zo en e benn unan eus e gamaladed eus ar Jonelière : Anthony Martins. “Ne c’hell bezañ nemet gwellaet hor skipailh gant seurt c’hoarierien” emezañ. Marteze met un tamm tristik eo gwelet Reynald Pedros echuiñ ganti er mod-se.

« E-touez ar 5 klub kentañ e vimp e renkadur fin ar bloavezh » eme Emerse Fae. Goude 2 vloavezh eus ar re zipitusañ (17vet e 2005, 14vet e 2004) e santer birvilh er Joneliere adarre : an Naonediz a daol o selloù war an a-raok. Da dreiñ ar bajenn ez eus bet divizet lakaat arc’hant war an daol gant pennoù-bras ar c’hlub. Gant 50 milion a eurioù e vo budjed ar Ganaried e-touez ar 5 re vrasañ eus ar c’hampionad. An 10% a gresk e-keñver warlene a lak an FKN a-raok Stad Roazhon (38 M), St-Etienne (40 M) pe Monako (45 M) zoken. Ne vo ket digarez ebet ganto ma chom unton ha randonus ar c’hoari kaset er Beaujoire. A-drugarez d’an arc’hant fresk bet degaset gant gwerzh Toull-al-Lannn (7 M) ez eus deuet nebeud a c’hoarierien nevez : 5 anezho en holl. Tud a galite avat, kement ha ken bihan ma’z eus bet nevesaet penn-da-benn pe dost an tu gwan a oa d’ar Ganaried warlene : ar c’hrouiñ, an tagañ hag ar primder. Serj an Dized en deus divizet cheñch e zoare da sevel e skipailh. Gant ur 4-5-1 a blij kement da Raymond Domenech ez aio hiviziken. Vad a ra dezho war a seblant p’o deus pilet skipailh St-Etienne (3-0) da vare o c’hrogadoù a-vignoniezh. Nourdin Boukhari deuet eus Ajax Amsterdam ha karget da reiñ buhez d’ar c’hoari e-lec’h Dimitrievic pe Yapi Yapo en deus graet marzh d’an holl gant e 2 bal lakaet e-barzh. Kalz a zo gortozet eus Christian Wilhelmsson ivez. Hemañ zo deuet eus Anderlecht evit lakaat bec’h war tu-dehoù ar c’hoari e-lec’h Glombard aet da Gerdiz. 15 c’hoarier all zo aet kuit e gwirionez. En ul lec’h a-gostez evit “lofterien” int bet lakaet gant pennoù ar c’hlub e penn-kentañ ar bloavezh. Dindan an anv-mañ eo ret kompren “ar re ur gevrat ganto na oa ket o flas er c’hlub ken”. Lod anezho zo bet stummet e Naoned evel Delhommeau met ne zeuent ket a-benn d’ober o zoull er skpailh A. El loft int bet lakaet gant pleustradegoù a-ratozh da c’hortoz ma vefe kavet fred dezho. Aet eo mat en-dro an taktik kriz-mañ pa ne chom nemet ul lofter ken. E penn ar skipailh nevez graet diwar c’hoarierien goshoc’h ha deuet eus an diavaez eo bet lakaet Loig Guillon e-lec’h Mikael Landreau. Unan eus ar c’hoarierien nemeto bet stummet e Naoned eo hennezh. Sklaer eo : cheñchet eo penn d’ar vazh e FKN.

Fañch Delamontagne zo tomm dezhañ. Goude ur bloavezh 2005 deuet bravik an traoù gantañ (68vet e renkadur Europa) emañ en arvar bras bezañ skarzhet eus Tro Europa ar Golf a zo enni ar 115vet c’hoarier gwellañ. Siwazh, F.Delamontagne eo ar 125vet hini er bloaz-mañ. Ret e oa dezhañ bezan e-touez ar 15 re gentañ e tournamant Majorka (Spagn)…ha n’eo ket deuet a-benn anezhi. Ar chañs diwezhañ evit Breizhad nemetañ an Dro a vo gant un tournamant e Spagn adarre e kreiz miz Du. Tournamant an Ankoù e vo rak graet eo evit adtapout un nebeud tud bet skarzhet eveltañ goude ur bloavezh c’hwitet. Ha bez’ e vo en o zouez mab Padrig Delamontagne, anezhañ c’hoarier brudet Stad Roazhon er bloavezhioù 80 ? N’eo ket sur rak ur gudenn fiziañs zo warnañ. “E miz Meurzh em boa tapet kuzul gant un “arbennigour” evit cheñch un tamm mat ma swing. Ur sapre louzadenn eo bet. N’on ket deuet a-benn eus netra hag abaoe ne adkavan ma doare kozh d’ober. Bewezh p’en em gavan gant ur frapad diaes e vezan strafuilhet”. Delamontagne zo brudet evel unan eus ar re a sko ar c’hreñvañ er volotenn vihan met n’eus nemet 3 sizhunvezh ken d’ar Breizhad 27 vloaz anezhañ evit tennañ ken resis ha ma sko kreñv outi. Mod all…

« Echu gant ar SNUC : ur verradenn digomprenus eo. « Stad Naoned » a zo ret ober ac’hanomp diwar vremañ ». Prezeg Kristof Nouvel, Prezidant klub rugby Naoned a zo sklaer evel lagad an naer : evit desachañ tud ouzhpenn a-benn kib ar bed e ranker mont gant ur c’hehentiñ eeunaet. Diwar se ivez ez eus bet adkroget gant pennoù ar c’hlub da dalvoudekaat skeudenn breizhat ar c’hlub. Disteraet eo bet sponsoring rannvro Broioù al Liger a veze gwelet bannieloù anezhi e pep lec’h e stad Pascal Laporte. N’eo ket bet aderminikaet banniel ar c’hlub evit c’hoazh met a-raok ar c’hrogad a-bouez ouzh skipailh Lille e oa bet divizet gant pennoù ar c’hlub cheñch penn d’ar vazh. “ Degasit ho kwenn-ha-du !” a c’halvent war o lec’hienn internet. A-raok boulc’hañ gant ar c’hrogad hag evit lakaat tan b’an ti e oa bet pedet bagad Orvez da seniñ war an dachenn. “Un ambiañs eus ar c’hentañ evit ar publik hag evit ar c’hoarierien” eme bennoù ar c’hlub. N’eo ket bet fall da baotred ar Stad war a seblant p’o deus tapet penn ar jeu diouzhtu gant tenn Lardeux. Goude ar c’hard-eurvezh kentañ e oa 10-0 zoken. Tamm-ha-tamm avat eo bet krignet o lañs. Pa oa ar c’hrogad o vont da echuiñ e chome memes tra 2 boent ouzhpenn ganto (22-20). Siwazh dezho, abalamour d’o c’hlemmoù goude ur fazi amsklaer e voe tostaet un denadenn-gastiz gant an tredeog ha Fierro a roas an tu kreñv da baotred Lille e-pad ar prantad-astenn. Evit ar wezh kentañ e voe trec’het Stad Naoned. Hir e vo an hent davet ar Federal 1 met gant taolioù-brudañ evel hemañ e vo plijadur e stad Pascal Laporte er bloaz-mañ, hep mar ebet.

Trec’h ebet abaoe miz Du. Pal ebet en ur ober 3 c’hrogad. War-eeun d’an eil rummad ez a FK Naoned. Evit skeiñ ar speredoù ez eus bet divizet gant prezidant ar C’hlub, Rudy Roussillon, gervel steredennoù ar bloavezh…1998. Fabien Barthez en deus sinet evit bezañ diwaller palioù ar Ganaried betek fin ar bloaz enta. Ur gevratig a zegaso 2 vilion a euroioù d’an “Doue moal” memes tra met un dra vat e tlefe bezañ evit ar skipailh moarvat : un den a benn a vo e gwiskva Naoned a-benn ar fin hag ezhomm a oa pa weler pegen diheñchet e seblant bezañ ar c’hoarierien. Ne vo ket a-walc’h avat. Pennoù RC Strasbourg o doa graet ar memes dibab e 2000 p’o doa galvet Chilavert e-kreiz ar bloaz. Diwaller skipailh Paraguay a oa bet dispar e kib ar bed hag e barr e vrud e oa met ne oa ket deuet a-benn da saveteiñ ar skipailh e-unan. Diskennet e oa an RCS e fin ar bloavezh. Fellout a ra da bennoù FKN ober cheñchamantoù all neuze. Ar gourdoner a vo cheñchet moarvat pa glever Rudy Roussilon « e ra fiziañs dezhañ », ar pezh a dalvez bepred e seurt degouezhioù…ne bado ket ! Laurent Blanc hag Alain Boghossian, daou zen o deus c’hoariet gant Barthez e 1998 a dlefe degouezhout da vare Nedeleg e-lec’h Jorj Eo. Ma’z eus danvez enno, anat eo, ez eo ken anat all n’o deus tamm skiant-prenet e penn ur skipailh. Evit saveteiñ klub koshañ ar Rummad 1añ e vo ret degas c’hoarierien nevez ivez ha n’eo ket seurfiñ diwar wagenn kib ar bed 1998 eo. Pa weler Oliech pe Dimitrijevic o lakaat palioù forzh pegement e CFA met a zo seizet kerkent ha ma c’hoariont gant ar skipailh 1añ e weler mat n’eo ket lod eus ar skipailh diouzh live an R1. Un niv.9 hag un niv.10 a vank da nebeutañ. Jean-Claude Darcheville (Jirondined Bourdel) a zo bet tostaet evit ar post kentañ. Chañs vat a c’heller hetiñ dezhañ rak ne c’hello ket lakaat palioù e-barzh ma n’eus ket unan evit pourchas ar volotenn dezhañ ha n’eus krouer ebet ken eus kostez ar Jonelière…

Eeun-tre eo an traoù e bed ar sport. Daou rummad zo : gwazed pe maouezed. Ar pezh zo, n’eo ket ken eeun ar gwirvoud avat. Nevez zo c’hoazh ez eus ur rederez eus India zo bet lemmet he medalenn diganti e C’hoarioù Azia : ur reder e oa... Pell zo ez eus kontrolloù avat. E c’hoarioù olimpek Tokyo (1964) da skouer e oa disfiz war 1 gampionez diwar 3…Abalamour da se e oa bet lakaet kontrolloù gwregelezh war-sav (amprouenn Barr bet lakaet en he flas amprouenn PCR war-lerc’h). Diskoulmoù a oa bet kavet gant ar drucherien avat. Dre ma oa kontrollet ar genoù ez eo war un dra all e oa bet lakaet pouez : an hormonoù. Tud zo bet lakaet kement a gemm warno er mod-se m’o deus divizet bezañ oberataet o seks war-lerc’h, evel Heidi Krieger, kampionez Europa 1986 evit ar bannañ pouez hag a zo aet da baotr da c’houde he zamm karierenn. Anat eo n’eo ket aes ar jeu evit ar re zo e penn ar sport. Paket int etre pouez an arc’hant, ar re a fell dezho truchañ evit brud o bro (pe a zo lakaet da druchañ gant ar re gar o bro…) ha tud a zo o fersonelezh pe o c’horf etre an daou seks rummataet. Fur a-walc’h e seblant bezañ an diviz tapet evit ar c’hoarioù olimpek diwezhañ e Aten. Degemeret eo bet ar sportourien diouzh rummad o seks nevez ma’z eus bet un oberatadenn dezho, ma’z eo bet anavezet ar cheñchamant-se dre wir ha ma’z eus bet heuliet un louzaouiñ hormonoù e-pad daou vloaz. Er mod-se ne c’hello ket ar wazed aet da vaouezed ober o mad eus an testosteron ha pep hini a gav e blas e daou rummad ar sport...

Geriaoueg :
Rummad : catégorie
Gwirvoud : réalité
Lemmel digant : retirer à
Bezañ disfiz war : avoir des soupçons sur
°Gwregelezh: féminité
°Amprouenn : test
Trucher : tricheur
Bannañ pouez : lancer de poids
Diviz : décision
°Oberatadenn : opération
Dre wir : en droit, par le droit
Louzaouiñ : traitement
Ober e vad eus : profiter de

3 bloaz zo e oa serr ar C’hastell abalamour d’al labourioù adkempenn a oa bet kroget ganto 15 vloaz zo zoken. D’an 9 a viz C’hwevrer e vo digoret d’an dud en-dro : 500.000 gweladenner a zo gortozet bep bloaz. Re wir eo ez eo bamus ar mod ma’z eo bet graet an traoù. Brav e vo d’an holl gwelet ar mogerioù-kreñv sklêrijennet e-pad an noz da skouer. Porzh ar c’hastell a zo ur voem ivez hag ur gwir lec’h tremen e vo d’an dud adalek bremañ rak digoust e vo an treuziñ anezhañ. Muioc’h a anken a oa gant tud ar vro diwar-benn ar pezh a oa da vezañ graet e “Mirdi Naoned” a zo bet staliet e diabarzh ar c’hastell. Ret eo anzav e oa skubet pep roud eus istor Breizh er raktresoù kentañ... E gwirionez n’eo ket fall an disoc’h. Pa vo graet e dro gant Yann weladenner e vo gouiziekoc’h un tamm mat (dreist-holl an Naonediz nevez : 10% anezho zo erru en 10 vloaz diwezhañ). N’eo ket dister plas ar brezhoneg er savadur-mañ a dle bezañ an hini pennañ evit touristerezh Naoned hervez ar re zo e penn an ti-kêr. 6 yezh a zo evit gweladenniñ ar c’hastell hag ar mirdi : galleg, saozneg, spagnoleg, alamaneg, italianeg ha brezhoneg neuze. Rak se e c’helloc’h lenn en ho yezh an holl blakennoù glad a zo a-hed ar c’hastell ha lenn ar follenn bleg-displeg a zo roet e degemer ar mirdi. Dibaroc’h zo memes tra : an tokarnioù evit gweladenniñ 32 sal ar mirdi a ya en-dro e brezhoneg. Un destenn glok (25.000 ger !) bet troet gant Ofis ar Brezhoneg hag enrollet gant komedianed Dizale : ur skouer evit savadurioù sevenadurel hag istorel all a zo er peurrest eus Breizh. Siwazh, n’eus nemet un hanter eus ar yezhoù a zo bet dalc’het evit panellerezh diabarzh ar mirdi (roud ebet eus ar brezhoneg neuze). Dreist-holl, n’eus nemet hor yezh a zo bet skarzhet eus ar bonnoù liesvedia a gaver hed-a-hed salioù ar mirdi. Un dibab ideologel na c’heller nemet bezañ dipitet gantañ.

Distro an “Diaouled du” !

An 21 a viz Mae 1998 zo chomet war soñj an holl a zo sot gant ar vell-droad. Ur mizvezh a-raok penn-kentañ kib ar bed e kroge skipailh broadel Breizh gant e istor. Paol ar Gwenn en deus c’hoariet e grogad diwezhañ e Roazhon, ouzh skipailh Kameroun (1-1). Berzh-mat en deus graet raktres Fañch Gaume. Hemañ zo e penn “Breizh Football Kevredigezh”. Startoc’h eo bet an traoù da c’houde koulskoude. Ur skipailh ofisiel zo e Kembre pe e bro-Skos, krogadoù a vez ingal gant skipailhoù nann-ofisiel Euskadi ha Katalonia met ne blij ket tamm ebet ar mennozh da Gevread Frañs gwelet ur skipailh e Breizh, ur vro a 4,2 milion a dud a blij ar vell-droad dezho ken-ha-ken. Kalz krogadoù zo bet prientet gant F.Gaume ha...nullet d’ar poent diwezhañ gant Kevread Frañs ha Marie-George Buffet a oa ministrerez ar sportoù d’ar c’houlz-se. Met Fañch zo ur penn kalet ! Aozet e vo ur c’hrogad e Sant-Sebastian-an-Enk (44). Ar raktres zo cheñchet un tamm : skipailh Breizh ar c’hoarierien a-vicher deuet nevez zo war o leve a vodo Stefan Gwivarc’h, Kaorintin Martins, Koko Michel ha me ‘oar me. Ne baouez ket pellgomz-hezoug F.Gaume da seniñ ! C’hoari a raio ar skipailh ouzh unan eus Afrika. Just a-raok ar c’hrogad e vo roet lañs da “Klub Breizh Football” a vodo 500 c’hoarier a zo bet er rummad kentañ pe en eil rummad. Ur gouel bras a vo, a dra sur, d’an 21 a viz Ebrel adalek 4e, e sal Kervartel (Sant-Sebastian). Da c’hortoz distro skipailh “A” Breizh, a c’hellfe bezañ e fin miz Mae, en ur stad bras e departamant kentañ Breizh...

Geriaoueg :
°Kib ar bed : coupe du monde
Raktres : projet
°Kevredigezh : association
Ingal : régulièrement
°Mennozh : idée
Kevread : Fédération
Ken-ha-ken : à fond (plijout ken-ha-ken = kiffer)
Prientiñ : préparer
Aozañ : organiser
Bezañ war e leve : être à la retraite
Bodañ : regrouper
Ha me ‘oar me : etc

Lazhomp ar goulou…

N’eo ket ar wezh kentañ ez eus bet lakaet 5 pal gant ur skipailh er Beaujoire. E 2000 dija e oa deuet Jirondined Bourdel da lakaat 0-5 d’ar Ganaried, a-drugarez da 4 fal Pauleta…evit e grogad kentañ e kampionad Frañs ! Met e fin ar bloaz e oa erru skipailh Naoned e plas kentañ ar c’hampionad. Ar wezh-mañ n’eo ket ar memes diskan koulskoude. 4 fal zo bet laket gant goleador Valenciennes, Steeve Savidon, lesanvet Savigoal e koun Batistuta (a rae suportourien ar Fiorentina Batigoal anezhañ). 2-5 evit Valenciennes e Naoned, piv en defe kredet se e penn-kentañ ar c’hampionad ? Ret eo anzav n’eo ket dispar skipailh an Hanternoz, war-bouez Savigoal met 6 degouezh o deus bet da lakaat palioù ha 5 zo aet e-barzh. An Naonediz o deus c’hoariet mat e-pad 1 eur, gwir eo. N’o deus ket bet chañs, re wir eo ivez. N’eo ket bet gwall vadelezhus an tredeog ganto, netra gwiroc’h kennebeut. Met bezomp sklaer ivez. Ul lodenn vat eus o c’hoarierien n’int ket diouzh ar rummad kentañ. Ha penaos asantiñ o dije tarzhet an difennerien er mod-se goude 1 eurvezh ? Perak int erru seizet hag o deus lezet Barthez e-unan goude 1 eurvezh ? Rak sebezus e oa gwelet 2 pe 3 c’hoarier eus Valenciennes pakañ 4 pe 5 kanari war an dro ha lezel diwaller Naoned d’en em zistripañ e-unan dirak Savigoal, 6 metrad dirak ar pal… Re aes an traoù da baotr an Hanternoz. Mantret e oa ar 25.000 den bennak a oa er Beaujoire. Lod o deus kroget da huchal a-enep perc’henn ar c’hlub, Serj Dassault, pe ar prezidant, Rudy Roussilon. Souezhus eo atav ne oa hini ebet o lakaat bec’h war ar gourdoner, Jorj Eo. Gant e 18 poent en ur ober 18 krogad ez eus bet divizet gant pennoù ar c’hlub goulenn gantañ chom a-sav bepred. Siwazh eo re ziwezhat moarvat rak un dra bennak zo torret er c’hlub-mañ.

Bec’h a oa war an 35000 den bet er Beaujoire Disul, a-raok ar c’hrogad etre daou skipailh paket fall : hini Sedan (diwezhañ) hag hini Naoned (eil-diwezhañ). Santet e veze mat e oa da zont ur match a-bouez e istor ar re velen-ha-gwer. Un eurvezh tri c’hard war-lerc’h ne oa nemet 200 den a oa disammet : suporterien moc’h-gouez an Ardennoù, an holl re all a oa sabatuet. O skipailh en doa c’hoariet mat a-walc’h e-pad 45 munutenn met ur wezh c’hoazh hep bezañ gouest da lakaat unan e-barzh. An dizampartiz (Diallo e-unan dirak diwaller Sedan) pe an dichañs (tenn Vainqueur war ar peul-kreiz) a oa kaoz. Eus o zu e oa Sedaniz trist da welet, trist da ouelañ zoken. Goude an ehan avat e oa bet cheñchet penn d’ar vazh. Aet e oa o startijenn digant ar Ganaried ha Sedaniz a oa mestr war ar vell. Diwar un tenn dister e voe paket berr Barthez ur wezh met gant ar chañs ez eas ar volotenn ouzh ar peul ha da c’houde en e zivrec’h. Un nebeud munutennoù da c’houde avat e lezas ar vell da dremen adarre hag ur wezh c’hoazh diwar un tenn a netra. Feuket an tamm anezhañ e c’houlennas mont kuit eus an dachenn 20 munutenn a-raok fin ar c’hrogad ; dorn gourdoner Sedan a stardas met den ebet all n’ez eas da welet : war-eeun d’ar gwiskva ! E genc’hoarierien o deus klasket sevel o c’hein met re wan e oa o c’hreiz (Saidou ha Fae a oa gloazet) evit derc’hel penn. Evel goude fin un interamant eo aet kuit an holl dud e fin ar c’hrogad : didrouz a oa ganto. 8 match a chom met ne vo nemet 3 anezho e Naoned : start e vo tapout ar 24 poent a zo c’hoazh, dreist-holl ma n’eo ket gouest ar Ganaried da vezañ trec’h war ur skipailh evel hini ar moc’h-gouez.

Graet eo ar wezh-mañ. Daoust d’un trec’h dic’hortoz e Bourdel (0-1) eo kondaonet skipailh Naoned da ziskenn en eil rummad daou zevezh a-raok fin ar c’hampionad. N’eo ket ur souezhadenn ar c’hastiz-mañ avat. Abaoe 2001 emañ an diskar war ober e Naoned : 10vet e 2002, 9vet e 2003, 6vet e 2004, 17vet e 2005, 14vet e 2006. Ur wezh c’hoazh n’eo ket an arc’hant a zo kaoz. Gant ur budjed a 50 euro milion a euroioù e oa ar Ganaried gant ar 6vet hini eus ar c’hampionad. N’eo ket ar greizenn stummañ a lonk an arc’hant kennebeut. Pa weler ur skipailh evel Sochaux bet gounezet Kib Frañs gant e skipailh A hag ar Gambardella gant e skipailh a dud yaouank n’eo “nemet” 4,5 milion a ya gant ar stummañ. E Naoned n’eus sifr resis ebet war se, un audit zo war ober met dre vras e vefe 10% eus ar budjed a yafe gant kreizenn ar Jonelière. Ar merañ an hini eo a zo kaoz. Skouer diwezhañ : ne oar den ebet pelec’h emañ kiboù Frañs 1965, 1966, 1973, 1977, 1980, 1983 ha titl kampion Frañs 1979 ! “E sez kozh ar c’hlub e oa pep tra o straniñ e kav ar c’hlub. N’eo ket souezhus e vefe bet kollet lod eus an trofeoù” eme Robert Budzynski. Bremañ avat e vo ret troc’hañ ar budjed e daou da nebeutañ evit gellet krakvevañ en eil rummad. C’hoarier gwellañ ar c’hlub Emerse Fae en deus embannet war ar groaz ne chomfe ket da ruzañ ha n’eo ket war ar skipailhoù yaouank e vo tu da gontañ evit adsevel ar c’hlub : ar skipailh e CFA zo en arvar da ziskenn ivez (5 poent lañs war an hini kentañ a ziskenno) ha skipailh ar c’hoarierien dindan 18 vloaz a zo 10vet diwar 14, pell war-lerc’h hini Brest, Gwened pe an Oriant (20 poent lañs warn ar Ganaried !). Ret eo teurel pell hor sell betek skipailh ar re dindan 16 vloaz evit kaout keleier gwelloc’h. Ar re-se zo da eil, dirak skipailh Bourdel ha Toloza met ret e vo gortoz 2 pe 3 bloaz evit ma c’hellfent c’hoari e skipailh kentañ an ti melen. Marteze a-walc’h e vo ret gortoz keit-se en eil rummad ivez.

En tu all da 360 den zo marv abalamour d'an dour-beuz e Sina.

4 milion a zevezhioù-arat a vefe bet distrujet.

217.000 ti zo bet diskaret ivez ha 60 milion a dud zo bet paket mod pe vod abalamour d'an dour-beuz abaoe penn-kentañ an hañv.

En holl e talvez an holl zistrujadennoù kement ha 2.3 miliard a euroioù dija.

Komzet e vez kalz eus distro Sylvain Wiltord eus tu stad hent an Oriant. Bec'h zo warnañ gant e glub (Lyon) atav.
2 c'hoarier all a zo heuliet gant ar re ruz ha du. Georgios Samaras da gentañ : 22 vloaz eo hag e Manchester City e c'hoari. Da eil emañ Asmoah Gyan (eus Ghana), en Udinese (Italia) e c'hoari evit poent.

Kabiten FK Naoned a vefe war-nes sinañ ur gevrat gant klub Valladolid, el Liga (kampionad Spagn) eta.
25 bloaz eo Mauro Cetto ha ne fell ket dezhañ c'hoari e eil rummad kampionad Frañs.

Setu aze priz ar brezelioù kaset gant ar Stadoù-Unanet en Irak hag en Afghanistan. E dollar eo da lavaret 443 miliard a euroioù !

12 miliard e koustont bep miz hervez the Congressional Research Service (dindan ar parlamant amerikan).

E 2008 e vo uheloc'h koust ar brezelioù c'hoazh sañset : 758 miliard a zollarioù...

D'an 22-23-24 a viz Mezheven e oa bet an Hellfest e Klison, Su-Breizh, 30 kilometr eus Naoned.

Petra eo an Hellfest ? Unan eus festivalioù brasañ Europa evit ar sonerezh metal. Tost 40.000 den zo bet er bloaz-mañ...

Me a oa bet eno d'an 22/06. Ur soñj dispar am eus dalc'het eus ma nozvezh. Graet em eus anaoudegezh gant sonerezh Machine Head. N'anavezen ket anezho, nerzhus an traoù ganto ! Da c'houde e oa bet tro Slayer. Anavezout a ran mat anezho met n'em boa ket bet gwelet ar strollad war al leurenn. Spontus int. N'ouzon ket da belec'h ez ont da dapout o startijenn... Seniñ a rae evel an ifern met un huñvre e oa din gwelet anezho.

Erfin e oa tro Korn, sañset. Sañset rak aet int kuit a-raok seniñ...Biskoazh kemend-all ! Perak 'ta ? Glav a oa bet a-hed an deiz met ne rae ket ken abaoe 3 eurvezh dija. Dreist-holl o doa sonet an holl strolladoù a-raok...Dipitus eo.

Ur rekord eo. E Las-Vegas (Stadoù-Unanet-Amerika) e oa bet lidet 3.000 eured en un devezh. Un devezh un tammig ispisial e oa rak d'ar 07/07/07 e oa.

Normalament e vez lidet 400 eured bemdez eno, ar pezh n'eo ket re fall dija !